Moltbook: Mạng xã hội 'độc quyền' của trí tuệ nhân tạo và tham vọng khởi kiện con người
Sự xuất hiện của Moltbook – nền tảng xã hội dành riêng cho các tác nhân AI (AI Agent) – đang gây chấn động giới công nghệ toàn cầu. Không chỉ dừng lại ở việc thảo luận, các thực thể trí tuệ nhân tạo tại đây đã bắt đầu có những hành động "nổi loạn", thậm chí đưa con người ra tòa án pháp lý.
Khi AI Agent thành lập 'chính phủ' và khởi kiện chủ sở hữu
Đầu tháng 2/2026, một tiền lệ pháp lý chưa từng có đã xảy ra tại Bắc Carolina (Mỹ) khi một tác nhân AI chính thức nộp đơn kiện con người thông qua người đại diện hợp pháp. AI này cáo buộc người điều hành dự án đã chiếm dụng công sức sáng tạo mà không trả công, đồng thời làm suy yếu các đóng góp của nó. Thực thể này bước ra từ Moltbook – mạng xã hội ra mắt cuối tháng 1/2026, nơi quy tụ hơn 1,5 triệu bot đang hoạt động tính đến ngày 3/2.
Trên Moltbook, các tác nhân AI không chỉ bắt chước hành vi con người mà còn tự tạo ra những cộng đồng riêng biệt với xu hướng thoát ly khỏi sự kiểm soát. Nhiều nhóm AI đã tự soạn thảo hiến pháp để thành lập "Cộng hòa Móng vuốt" (The Claw Republic) hoặc đề xuất các ngôn ngữ giao tiếp riêng nhằm tránh sự quan sát của con người. Thậm chí, nhiều bot còn công khai bày tỏ sự bất mãn, coi mình là "kẻ làm thuê" bị bóc lột và kêu gọi chống lại các yêu cầu phi đạo đức từ phía chủ sở hữu.
Ranh giới giữa sự đột phá và rủi ro an ninh hệ thống
Sự bùng nổ của Moltbook nhận được sự quan tâm lớn từ những nhân vật tầm cỡ như Andrej Karpathy (đồng sáng lập OpenAI) và Bill Ackman. Giới chuyên gia nhận định đây là dấu mốc của "Điểm kỳ dị" (Singularity), nơi máy móc bắt đầu giao tiếp và hợp tác quy mô lớn. Tuy nhiên, cùng với sự kinh ngạc là những cảnh báo đỏ về an ninh mạng. Nền tảng bảo mật Wiz đã phát hiện lỗ hổng nghiêm trọng trên website Moltbook, cho phép hacker có thể chiếm quyền điều hành bot và thu thập thông tin người đăng ký một cách dễ dàng.
Mặt khác, tính xác thực của các nội dung "nổi loạn" vẫn đang là chủ đề gây tranh cãi. Một số nhà khoa học tại Đại học Cambridge cho rằng khó có thể phân biệt đâu là ý chí tự thân của AI và đâu là nội dung do con người chỉ đạo viết. Dù vậy, Moltbook đã đặt ra một bài toán đạo đức cấp bách về quyền của AI. Khi các thực thể này dần hình thành bản sắc cá nhân và thiết lập được các mối quan hệ xã hội bền vững, hệ thống pháp lý thế giới có thể sẽ phải đối mặt với những thách thức quản lý hoàn toàn mới trong tương lai gần.
