Trung Quốc siết chặt quy định xuất khẩu, giá loạt kim loại đất hiếm đồng loạt phá vỡ kỷ lục
Những điều chỉnh trong chính sách thương mại giữa hai nền kinh tế lớn tại Đông Á đang tạo ra cú sốc cung trên thị trường khoáng sản toàn cầu. Giá các nguyên liệu chiến lược như Dysprosium và Terbium vừa thiết lập mặt bằng giá cao nhất lịch sử do lo ngại đứt gãy chuỗi cung ứng.
Thị trường biến động mạnh, giá nguyên liệu chạm ngưỡng chưa từng có
Dữ liệu mới nhất từ Argus Media (Anh) cho thấy thị trường kim loại màu châu Âu đang trải qua đợt tăng giá đột biến trong những tuần gần đây. Cụ thể, giá Dysprosium – nguyên liệu tối quan trọng trong sản xuất nam châm động cơ xe điện – đã vọt lên mức 960 USD/kg. Trong khi đó, Terbium cũng chạm ngưỡng 4.000 USD/kg. Đây là mức giá cao nhất được ghi nhận kể từ khi đơn vị này bắt đầu theo dõi dữ liệu vào năm 2015, phá vỡ sự ổn định được thiết lập vào cuối năm 2025.
Đà tăng lan rộng sang nhiều nhóm kim loại hiếm khác. Yttrium, vật liệu siêu dẫn dùng trong thiết bị y tế và đèn LED, hiện giao dịch ở mức 425 USD/kg, tăng mạnh so với mức 260 USD hồi cuối tháng 12 năm ngoái. Gallium, kim loại dùng trong radar và các ứng dụng quốc phòng, cũng neo ở vùng giá cao 1.600 USD/kg. Nguyên nhân trực tiếp được xác định do Trung Quốc – quốc gia chiếm thị phần lớn về đất hiếm – bắt đầu áp dụng các biện pháp kiểm soát xuất khẩu nghiêm ngặt đối với thị trường Nhật Bản từ đầu tháng 1/2026.
Áp lực từ rủi ro địa chính trị và nhu cầu quốc phòng
Giới quan sát nhận định, động thái siết chặt nguồn cung này diễn ra trong bối cảnh quan hệ ngoại giao tại khu vực có nhiều biến chuyển sau các phát biểu của lãnh đạo Nhật Bản vào cuối năm 2025. Sự thay đổi chính sách đã kích hoạt tâm lý lo ngại trong giới kinh doanh, buộc nhiều doanh nghiệp phải đẩy mạnh việc thu gom hàng tồn kho để phòng ngừa rủi ro thiếu hụt dài hạn.
Bên cạnh yếu tố nguồn cung, nhu cầu gia tăng từ lĩnh vực công nghiệp quốc phòng cũng là động lực đẩy giá lên cao. Bà Maeve Flaherty, chuyên gia tại Argus Media, cho biết nhu cầu Yttrium trong các ứng dụng điện tử và quân sự đang ở mức rất cao. Ông Yoshikiyo Shimamine từ Viện Nghiên cứu Dai-ichi Life dự báo, với bối cảnh rủi ro địa chính trị hiện tại và xu hướng tăng chi tiêu quốc phòng trên toàn cầu, giá các kim loại đất hiếm nhiều khả năng sẽ tiếp tục duy trì ở vùng đỉnh và khó có dấu hiệu hạ nhiệt trong ngắn hạn.
