Tổng điều tra kinh tế năm 2026: Quy mô nền kinh tế tiếp tục được mở rộng

Cuộc tổng điều tra quy mô lớn nhất từ trước đến nay

Chia sẻ tại Hội nghị, bà Nguyễn Thị Hương – Cục trưởng Cục Thống kê (Bộ Tài chính) cho hay, TĐTKT năm 2026 được triển khai theo Luật Thống kê và các quyết định của Thủ tướng Chính phủ, Bộ Tài chính. Đây là cuộc điều tra thống kê quy mô lớn, được thực hiện định kỳ nhằm thu thập thông tin toàn diện về các cơ sở sản xuất, kinh doanh, hành chính, sự nghiệp và tổ chức trên cả nước, qua đó phản ánh toàn diện bức tranh của nền kinh tế.

Phát biểu tại Hội nghị, Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn cũng khẳng định, TĐTKT năm 2026 là cuộc TĐT có quy mô lớn nhất từ trước đến nay, huy động khối lượng nguồn lực rất lớn và được triển khai trong bối cảnh đặc biệt. Kết quả TĐTKT năm 2026 có ý nghĩa hết sức quan trọng, góp phần giúp Đảng và Nhà nước xây dựng các chiến lược phát triển dài hạn, hiện thực hóa hai mục tiêu phát triển đất nước: Đến năm 2030 trở thành quốc gia có thu nhập trung bình cao và đến năm 2045 trở thành quốc gia phát triển, có thu nhập cao.

Mặc dù cuộc TĐT lần này rút ngắn tiến độ thực hiện 7 tháng so với kế hoạch ban đầu. Tuy nhiên, đến thời điểm hiện tại, kết quả đạt được đã khẳng định quyết định đó là đúng đắn. Cuộc TĐT vừa hoàn thành vượt tiến độ, vừa đảm bảo chất lượng, phản ánh quyết tâm chính trị cao, sự phối hợp đồng bộ, chặt chẽ giữa các Bộ, ngành, địa phương và sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị. Cuộc TĐTKT năm 2026 không chỉ là hoạt động kiểm kê, thống kê các nguồn lực của nền kinh tế, mà còn đánh dấu bước chuyển quan trọng trong tiến trình chuyển đổi số của ngành Thống kê, tạo nền tảng hình thành phương thức thống kê hiện đại, hiệu quả, đáp ứng yêu cầu quản trị quốc gia trong bối cảnh phát triển kinh tế số.

 “Muốn hoạch định đúng chủ trương, chính sách, trước hết phải đánh giá đầy đủ, chính xác nguồn lực của nền kinh tế. Chỉ khi nắm chắc quy mô, cơ cấu và khả năng huy động các nguồn lực thì mới có thể xây dựng các chiến lược phát triển phù hợp, sử dụng hiệu quả nguồn lực quốc gia và tạo dư địa cho tăng trưởng trong giai đoạn tiếp theo” – Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn khẳng định.

Khu vực doanh nghiệp tiếp tục là động lực tăng trưởng quan trọng

Kết quả sơ bộ cho thấy quy mô nền kinh tế tiếp tục được mở rộng, số lượng các đơn vị kinh tế tăng so với kỳ TĐT trước, phản ánh xu hướng phát triển của khu vực doanh nghiệp và sự chuyển dịch cơ cấu giữa các khu vực kinh tế. Tuy nhiên, mức tăng giữa các khu vực không đồng đều, trong khi khu vực doanh nghiệp tiếp tục mở rộng cả về số lượng và lao động thì khu vực kinh tế cá thể có dấu hiệu tăng chậm, lao động giảm, phản ánh quá trình tái cơ cấu của nền kinh tế.

Theo kết quả TĐTKT năm 2026, cả nước có gần 6,3 triệu cơ sở kinh tế đang hoạt động và có kết quả sản xuất kinh doanh, bao gồm gần 876,2 nghìn doanh nghiệp, hợp tác xã; gần 5,3 triệu cơ sở sản xuất kinh doanh cá thể; 52,2 nghìn cơ sở tôn giáo, tín ngưỡng; gần 8 nghìn tổ hợp tác và 82,5 nghìn cơ sở hành chính, sự nghiệp, hiệp hội và tổ chức phi Chính phủ. Đây là cuộc TĐT có quy mô lớn nhất từ trước đến nay, đồng thời mở rộng phạm vi thu thập thông tin đối với một số đối tượng điều tra, góp phần phản ánh đầy đủ hơn bức tranh kinh tế - xã hội của đất nước.

Cụ thể, ông Nguyễn Thanh Dương – Phó Cục trưởng Cục Thống kê (Bộ Tài chính) cho hay, kết quả sơ bộ cho thấy khu vực doanh nghiệp tiếp tục là động lực tăng trưởng quan trọng của nền kinh tế. Mặc dù môi trường kinh doanh còn nhiều khó khăn, số lượng doanh nghiệp hoạt động vẫn duy trì xu hướng tăng, phản ánh khả năng thích ứng và phục hồi của khu vực doanh nghiệp. Đặc biệt, khu vực doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài tiếp tục mở rộng, khẳng định sức hấp dẫn của môi trường đầu tư tại Việt Nam. Tính đến ngày 31/12/2025, trong 1.220.678 doanh nghiệp được thu thập thông tin trên cả nước có 859.048 doanh nghiệp đang hoạt động có kết quả sản xuất kinh doanh, tăng 2,4% so với năm 2024 và tăng 25,5% so với năm 2020, trong đó doanh nghiệp FDI tăng 33,9% so với năm 2020.

Sự phát triển của doanh nghiệp kéo theo sự gia tăng về quy mô lao động. Tổng số lao động làm việc trong khu vực doanh nghiệp năm 2025 đạt gần 17,6 triệu người, tăng 7,5% so với năm 2024 và tăng 19,7% so với năm 2020. Tốc độ tăng lao động cao hơn tốc độ tăng số doanh nghiệp cho thấy xu hướng mở rộng quy mô sản xuất kinh doanh và gia tăng năng lực tạo việc làm của khu vực doanh nghiệp. Trong đó, khu vực ngoài Nhà nước và khu vực FDI tiếp tục là những khu vực tạo việc làm lớn nhất cho nền kinh tế.

Các đơn vị điều tra và lao động tiếp tục tập trung chủ yếu tại hai vùng kinh tế trọng điểm là Đồng bằng sông Hồng và Đông Nam Bộ, phản ánh vai trò đầu tàu tăng trưởng của hai vùng kinh tế này. Vùng Đồng bằng sông Hồng có số lượng đơn vị điều tra nhiều nhất với trên 1,6 triệu đơn vị, chiếm 25,6%; đứng thứ hai là vùng Đông Nam Bộ với 1,4 triệu đơn vị, chiếm 22,4%; đứng thứ ba là vùng Đồng bằng sông Cửu Long với gần 1,03 triệu đơn vị, chiếm 16,4%; tiếp theo là vùng Duyên hải Nam Trung Bộ và Tây Nguyên với 1,0 triệu đơn vị, chiếm 16,1%; vùng Bắc Trung Bộ có 674,9 nghìn đơn vị, chiếm 10,7%; vùng Trung du và miền núi phía Bắc chiếm tỷ trọng nhỏ nhất với 552,3 nghìn đơn vị, chiếm 8,8% trong tổng số đơn vị điều tra của cả nước và 194 đơn vị không phân vùng, chiếm tỷ trọng rất nhỏ.

Lao động tập trung nhiều nhất tại vùng Đồng bằng sông Hồng với 9,6 triệu lao động, chiếm 31,7% tổng số lao động trong các đơn vị điều tra; thu hút lao động nhiều thứ hai thuộc về vùng Đông Nam Bộ với gần 8,8 triệu lao động, chiếm 28,9%; Bắc Trung Bộ là vùng có số lao động ít nhất với gần 2,4 triệu lao động, chiếm 7,8%; số lao động trong các đơn vị không phân vùng chiếm 1,5% trong tổng số lao động cả nước.

Trong tổng số 859 nghìn doanh nghiệp thì vùng Đông Nam Bộ thu hút tới gần 349,7 nghìn doanh nghiệp, chiếm 40,7%; vùng Đồng bằng sông Hồng đứng thứ hai với 267,2 nghìn doanh nghiệp, chiếm 31,1%; tiếp theo là vùng Duyên hải Nam Trung Bộ và Tây Nguyên với 92 nghìn doanh nghiệp, chiếm 10,7%; thấp nhất là vùng Trung du và miền núi phía Bắc với 41,9 nghìn doanh nghiệp và chỉ chiếm 4,9% số lượng doanh nghiệp cả nước./.