Thanh khoản thị trường chạm đáy, doanh thu mảng môi giới tại các công ty chứng khoán bốc hơi hơn 60%
Sự sụt giảm kéo dài của thanh khoản thị trường đang tác động trực tiếp đến kết quả kinh doanh của các công ty chứng khoán. Việc dòng tiền giao dịch duy trì ở mức thấp không chỉ làm bốc hơi hơn một nửa doanh thu mảng môi giới mà còn tạo ra cuộc thanh lọc khốc liệt đối với hàng ngàn nhân sự đang hoạt động trong ngành.
Doanh thu môi giới sụt giảm mạnh khi dòng tiền đứng ngoài thị trường
Bức tranh tại các phòng môi giới chứng khoán hiện nay phản ánh rõ nét sự thận trọng của nhà đầu tư. Dù thị trường vẫn giao dịch mỗi ngày, phản hồi từ phía khách hàng đối với các tư vấn đầu tư ngày càng thưa thớt. Những câu trả lời mang tính chất chờ đợi thị trường rõ xu hướng xuất hiện với tần suất dày đặc. Với những người làm nghề môi giới, việc dòng tiền đứng ngoài và nhà đầu tư từ chối giao dịch tạo ra áp lực lớn hơn rất nhiều so với những phiên thị trường biến động mạnh. Chỉ cần tần suất giao dịch của nhà đầu tư sụt giảm, miếng bánh hoa hồng của môi giới lập tức bị thu hẹp.
Dữ liệu thanh khoản trên thị trường đang chứng minh rõ thực tế khó khăn này. Sau giai đoạn bùng nổ với những phiên giao dịch đạt giá trị khớp lệnh hàng chục nghìn tỷ đồng, mức thanh khoản đến tháng 9/2026 chỉ còn quanh ngưỡng 13.000 tỷ đồng mỗi phiên. Con số này sụt giảm rất sâu so với mức đỉnh được thiết lập trong năm 2025. Sự sụt giảm thanh khoản không phải là câu chuyện nhất thời mà đã hình thành một xu hướng kéo dài nhiều tháng qua, tạo ra sức ép khổng lồ lên hệ thống nhân sự ngành chứng khoán. Khách hàng ít đặt lệnh đồng nghĩa với doanh thu phí giao dịch giảm sút, trong khi khối lượng công việc chăm sóc danh mục, cập nhật thông tin cho nhà đầu tư vẫn không hề thay đổi.
Hệ quả tất yếu của việc thanh khoản sụt giảm là sự lao dốc của doanh thu môi giới. Số liệu thống kê cho thấy tổng doanh thu môi giới của các công ty chứng khoán trong quý 3/2026 chỉ còn khoảng 2.700 tỷ đồng. Đây là mức doanh thu thấp nhất trong vòng 6 quý tính từ quý 2/2025. Nếu so với mức đỉnh gần 7.000 tỷ đồng ghi nhận vào quý 3/2025, quy mô doanh thu môi giới toàn ngành đã bốc hơi hơn 60%. Khi quy mô giao dịch thu hẹp, mọi mô hình kinh doanh từ truyền thống đến các đơn vị phát triển nền tảng số đều chịu ảnh hưởng trực tiếp, khiến mức thu nhập của nhân viên môi giới sụt giảm nghiêm trọng so với thời kỳ hoàng kim.
Áp lực đào thải và yêu cầu chuyển đổi mô hình tư vấn quản lý tài sản
Nhìn lại giai đoạn từ năm 2020 đến 2021, khi dòng tiền cá nhân ồ ạt chảy vào chứng khoán, nghề môi giới từng trở thành một trong những công việc hấp dẫn nhất trên thị trường tài chính. Việc đạt mức thu nhập hàng chục triệu đồng mỗi tháng là điều hoàn toàn khả thi với những nhân sự có khả năng mở rộng cộng đồng khách hàng. Tuy nhiên, khi thị trường bước vào giai đoạn khó khăn, thu nhập từ hoa hồng giao dịch teo tóp khiến nhiều người không đủ chi phí trang trải cuộc sống, buộc phải rời bỏ ngành. Tần suất hoạt động của từng tài khoản hiện nay mới là yếu tố quyết định sự tồn tại của người làm nghề.
Nghề môi giới chứng khoán đang trải qua một cuộc chuyển đổi sâu sắc dưới tác động của công nghệ và cơ quan quản lý. Trái với trước đây khi môi giới giữ vai trò độc tôn trong việc hướng dẫn mở tài khoản và cung cấp thông tin, nhà đầu tư hiện nay hoàn toàn có thể sử dụng các ứng dụng trực tuyến, công cụ dữ liệu và trí tuệ nhân tạo để tự ra quyết định. Trong chiến lược của các công ty chứng khoán, bộ phận môi giới đang dần chuyển đổi từ cỗ máy tạo doanh thu phí giao dịch sang vai trò đầu mối kết nối khách hàng vào hệ sinh thái tài chính rộng lớn hơn. Nhân sự môi giới hiện tại phải gánh vác việc tư vấn phân bổ tài sản, giới thiệu dịch vụ cho vay ký quỹ và phân phối các sản phẩm đầu tư đa dạng.
Sự chuyển dịch mô hình hoạt động đòi hỏi nhân sự phải nâng cao năng lực thực chất. Phương pháp làm việc dựa vào việc thúc giục khách hàng giao dịch liên tục hoặc hô hào mua bán qua các hội nhóm đang dần mất đi chỗ đứng. Việc cơ quan quản lý siết chặt hoạt động phân tích, khuyến nghị trên mạng xã hội càng làm thu hẹp không gian hoạt động của những môi giới thiếu kiến thức chuyên môn. Trong giai đoạn nhà đầu tư đề cao sự thận trọng, năng lực phân tích tài chính doanh nghiệp, khả năng quản trị rủi ro và tư vấn có trách nhiệm trở thành thước đo giá trị để môi giới giữ chân khách hàng dài hạn. Cuộc thanh lọc đang diễn ra sẽ loại bỏ những cá nhân yếu kém, chỉ giữ lại những chuyên gia thực thụ có khả năng đồng hành cùng sự phát triển tài sản của nhà đầu tư.
