Thanh tra Chính phủ chỉ ra nhiều vi phạm trong kinh doanh vàng, kiến nghị chuyển Bộ Công an thông tin về 7 cá nhân bán vàng nguyên liệu

Ngày 8/8/2026, Thanh tra Chính phủ ban hành Thông báo số 2777/TB-TTCP về Kết luận thanh tra số 243/KL-TTCP ngày 13/5/2026 về việc chấp hành chính sách, pháp luật trong hoạt động kinh doanh vàng. Thông báo kết luận do Phó tổng Thanh tra Chính phủ Lê Tiến Đạt ký ban hành ngày 8/8.

Thanh tra chỉ ra nhiều doanh nghiệp kinh doanh vàng vướng sai phạm

Kết luận chỉ ra, Tại Công ty TNHH Vàng bạc đá quý Sài Gòn (SJC), doanh nghiệp vi phạm quy định kế toán trong việc trích lập dự phòng giảm giá hàng tồn kho vàng miếng, dẫn đến phải hạch toán tăng và nộp bổ sung vào ngân sách nhà nước phần lợi nhuận còn lại năm 2024. SJC cũng xác định không đúng chỉ tiêu giá vốn hàng hóa mua vào trên tờ khai thuế giá trị gia tăng, kê khai thiếu thuế và phải nộp bổ sung thuế đối với hoạt động mua, bán, chế tác vàng bạc, đá quý.

Tại Công ty cổ phần Vàng bạc đá quý Phú Nhuận (PNJ), kết quả thanh tra cho thấy việc xác định không đúng chỉ tiêu giá vốn hàng hóa mua vào trên tờ khai thuế giá trị gia tăng, dẫn đến kê khai thiếu và phải nộp bổ sung thuế.

Bên cạnh vi phạm tại các doanh nghiệp, kết luận thanh tra chỉ ra một số hạn chế trong quản lý thị trường vàng và những nội dung về cơ chế, chính sách cần điều chỉnh, bổ sung.

Trong giai đoạn 2023 - 2025, Ngân hàng Nhà nước chưa cấp phép nhập khẩu vàng nguyên liệu để doanh nghiệp sản xuất vàng trang sức, mỹ nghệ. Kết luận thanh tra xác định việc hạn chế nguồn cung là một trong những nguyên nhân làm biên độ giá vàng trong nước diễn biến phức tạp, chênh lệch ở mức cao so với giá vàng thế giới và chưa khuyến khích phát triển thị trường vàng trang sức, mỹ nghệ trong nước. Trong khi nguồn nhập khẩu bị hạn chế, doanh nghiệp vẫn mua số lượng lớn vàng nguyên liệu có nguồn gốc, xuất xứ không rõ ràng từ một số cá nhân có thu nhập không tương xứng với khối lượng, giá trị giao dịch.

Kết luận cũng xác định Ngân hàng Nhà nước chưa có cơ sở dữ liệu đồng bộ để quản lý thị trường vàng, hỗ trợ công tác điều hành, quản lý theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ.

Thanh tra Chính phủ kiến nghị chuyển Bộ Công an thông tin về 7 cá nhân bán vàng nguyên liệu

Thanh tra Chính phủ kiến nghị nghiên cứu, điều chỉnh, bổ sung các quy định liên quan đến hoạt động kinh doanh vàng, thanh toán mua, bán vàng qua tài khoản, điều kiện kinh doanh vàng miếng, cấp phép nhập khẩu vàng nguyên liệu và chế tài xử lý hành vi găm hàng, thao túng thị trường vàng.

Đối với Bộ Tài chính, Thanh tra Chính phủ kiến nghị chỉ đạo Cục Thuế rà soát, kiểm tra, xử lý thu nộp ngân sách Nhà nước số tiền được phát hiện qua thanh tra do các doanh nghiệp kê khai không đúng, tạm tính 93,733 tỷ đồng. Trong đó, thuế GTGT 29,515 tỷ đồng; thuế thu nhập cá nhân 4,322 tỷ đồng; thuế Thu nhập doanh nghiệp 0,229 tỷ đồng và lợi nhuận còn lại sau khi trích bổ sung các quỹ năm 2024 là 59,666 tỷ đồng.

Chỉ đạo Cục Thuế kiểm tra, xử lý việc thực hiện nghĩa vụ với ngân sách nhà nước đối với các loại thuế, phí của các doanh nghiệp có hoạt động mua, bán, chế tác vàng, bạc, đá quý, đảm bảo thu đúng, thu đủ, không để thất thoát ngân sách nhà nước. Trong quá trình kiểm tra, nếu phát hiện có dấu hiệu vi phạm pháp luật hình sự thì chuyển cơ quan chức năng để xử lý theo thẩm quyền và quy định.

Cùng với đó, Thanh tra Chính phủ chuyển thông tin có dấu hiệu vi phạm pháp luật để Bộ Công an xem xét, xử lý theo quy định việc 7 cá nhân bán vàng nguyên liệu không rõ nguồn gốc, xuất xứ số tiền khoảng 2.084 tỷ đồng với khối lượng, giá trị giao dịch lớn bất thường, không tương xứng thu nhập của các cá nhân bán vàng.

Thanh tra Chính phủ cũng chuyển thông tin về việc kê khai không đúng thuế và lợi nhuận với số tiền tạm tính 93,733 tỷ đồng của 6 doanh nghiệp. Trong đó, hành vi kê khai không đúng thuế GTGT kinh doanh vàng trang sức, mỹ nghệ diễn ra trong nhiều năm, dẫn đến nộp thiếu thuế GTGT số tiền tạm tính 28,403 tỷ đồng.

Bộ Công Thương được kiến nghị xem xét, kiểm tra, xử lý vi phạm về thương mại điện tử, sử dụng công nghệ số để kinh doanh vàng, hành vi găm hàng, thao túng giá; đồng thời nghiên cứu, tham mưu bổ sung quy định về hành vi găm hàng.

Đối với các doanh nghiệp, Thanh tra Chính phủ yêu cầu chấn chỉnh, khắc phục các thiếu sót, vi phạm; rà soát, sửa đổi, bổ sung quy trình, quy chế quản lý nội bộ về phòng, chống rửa tiền; khắc phục các vi phạm về giấy phép kinh doanh vàng miếng, thương mại điện tử, phòng, chống rửa tiền, kế toán và nghĩa vụ thuế.

Các doanh nghiệp phải thực hiện đầy đủ, dứt điểm các kiến nghị trong Kết luận thanh tra và báo cáo kết quả thực hiện về Thanh tra Chính phủ trong quý III/2026.