Ngành Thuế xây dựng hạ tầng dữ liệu lớn và ứng dụng AI, hướng tới 100% thủ tục điện tử toàn trình
Trong giai đoạn 2026 - 2030, ngành Thuế đặt mục tiêu hiện đại hóa toàn diện hạ tầng công nghệ thông tin, xây dựng kho cơ sở dữ liệu quốc gia tập trung và đưa 70% hoạt động kiểm tra lên môi trường số. Việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn và tự động hóa quy trình nghiệp vụ tạo lập nền tảng quản trị thuế số đồng bộ, lấy người nộp thuế làm trung tâm phục vụ.
Chuẩn hóa 100% dịch vụ công trực tuyến và đẩy mạnh quản lý trên môi trường mạng
Chuyển đổi số đã trở thành yêu cầu tất yếu đối với công tác quản lý nhà nước nói chung và quản lý thuế nói riêng khi các hoạt động kinh tế số, thương mại điện tử và giao dịch trực tuyến ngày càng mở rộng. Thực tế này đòi hỏi cơ quan thuế vừa đổi mới phương thức cung cấp dịch vụ công, vừa tái cấu trúc toàn diện quy trình nghiệp vụ, phương thức quản lý và hệ thống dữ liệu.
Theo Kế hoạch cải cách hệ thống thuế giai đoạn 2026 - 2030, hiện đại hóa hạ tầng công nghệ thông tin và dữ liệu số là một trong những nhiệm vụ trọng tâm phục vụ chuyển đổi số toàn diện. Mục tiêu xuyên suốt là xây dựng hạ tầng công nghệ thông tin theo hướng hiện đại, tích hợp, an toàn và vận hành tập trung, từng bước hình thành nền tảng quản trị thuế số dựa trên dữ liệu lớn, kết nối liên thông và tự động hóa quy trình nghiệp vụ. Hệ thống này hỗ trợ cơ quan thuế thu thập, phân tích, xác minh, trao đổi thông tin với người nộp thuế và nâng cao hiệu quả quản lý tuân thủ.
Đối với lĩnh vực cung cấp dịch vụ số, ngành Thuế đặt ra loạt chỉ tiêu hoàn thành ở mức 100%. Toàn bộ người nộp thuế được cấp định danh và xác thực điện tử để sử dụng các dịch vụ thuế điện tử do cơ quan thuế cung cấp. Tất cả 100% thủ tục hành chính thuế đủ điều kiện được thực hiện bằng phương thức điện tử toàn trình, đồng thời toàn bộ dịch vụ công trực tuyến toàn trình trong lĩnh vực thuế được kết nối, tích hợp với Cổng Dịch vụ công quốc gia.
Chủ tịch Hội Tư vấn thuế Việt Nam Nguyễn Thị Cúc nhận định các mục tiêu này mang lại giá trị thiết thực cho doanh nghiệp, tổ chức và cá nhân khi thực hiện nghĩa vụ với ngân sách. Khi dịch vụ được triển khai đồng bộ trên môi trường số, người nộp thuế tiếp cận thông tin, hoàn thiện thủ tục và theo dõi tiến độ giải quyết hồ sơ thuận tiện hơn, giảm sự phụ thuộc vào giao dịch trực tiếp và xử lý hồ sơ giấy.
Cùng với nhóm dịch vụ phục vụ người nộp thuế, kế hoạch cải cách yêu cầu đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý và điều hành nội bộ. Cụ thể, 100% nhu cầu thu thập, xử lý, lưu trữ và khai thác dữ liệu phục vụ quản lý thuế và chỉ đạo điều hành được ứng dụng công nghệ thông tin theo hướng tập trung, tích hợp. Tỷ lệ hồ sơ công việc xử lý trên môi trường mạng đạt 90%, còn 100% hệ thống báo cáo định kỳ được cập nhật, chia sẻ trên Hệ thống thông tin báo cáo quốc gia theo lộ trình. Đáng chú ý, ngành Thuế đặt mục tiêu thực hiện 70% hoạt động kiểm tra thông qua môi trường số và hệ thống thông tin của ngành để tăng cường khai thác dữ liệu, hỗ trợ phân tích, đánh giá rủi ro và nâng cao chất lượng quản lý tuân thủ.
Ứng dụng trí tuệ nhân tạo và xây dựng kho dữ liệu 360 độ cho doanh nghiệp lớn
Một trụ cột quan trọng khác của kế hoạch cải cách là hiện đại hóa hệ thống quản lý thuế và quản trị nội bộ theo mô hình tích hợp, tập trung trên nền tảng kiến trúc công nghệ hiện đại. Ngành Thuế sẽ duy trì, nâng cấp và mở rộng các phần mềm ứng dụng quản lý thuế để đáp ứng yêu cầu sửa đổi chính sách, thay đổi quy trình nghiệp vụ và tiêu chuẩn kỹ thuật theo từng giai đoạn. Cơ quan quản lý cũng tập trung nghiên cứu, ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lớn (Big Data), internet vạn vật (IoT) cùng các công nghệ số mới để tái thiết kế quy trình nghiệp vụ, từng bước chuyển sang phương thức quản lý thuế thông minh.
Hệ thống ứng dụng phân tích dữ liệu, quản lý rủi ro và phân tích dự báo sẽ được phát triển đồng bộ để phục vụ quản lý tuân thủ, kiểm tra, quản lý nợ thuế và điều hành thu ngân sách nhà nước. Theo Chủ tịch Hội Tư vấn thuế Việt Nam, việc ứng dụng công nghệ vào phân tích, đánh giá dữ liệu giúp cơ quan thuế nhận diện kịp thời các dấu hiệu rủi ro để tập trung nguồn lực quản lý vào đúng lĩnh vực và đối tượng cần thiết. Ngoài ra, ngành Thuế định hướng xây dựng các hệ thống giám sát, đo lường hiệu suất và hiệu quả hoạt động của cơ quan thuế, công chức thuế trên môi trường số để tăng cường minh bạch, nâng cao năng lực quản trị và chất lượng thực thi công vụ.
Xác định dữ liệu là nguồn lực quyết định hiệu quả quản lý, ngành Thuế đặt mục tiêu xây dựng kho cơ sở dữ liệu quốc gia về thuế trên nền tảng dữ liệu lớn, tích hợp, tập trung và quản trị thống nhất. Kho dữ liệu này phục vụ công tác chỉ đạo điều hành, quản lý thuế, quản lý tuân thủ, đồng thời kết nối, chia sẻ thông tin với các bộ, ngành, ngân hàng, tổ chức trung gian thanh toán và các đơn vị liên quan. Đi kèm với kho dữ liệu tập trung là nền tảng quản trị dữ liệu hiện đại hỗ trợ quản lý dữ liệu lớn, dữ liệu chủ, siêu dữ liệu, dữ liệu tham chiếu và dữ liệu giao dịch. Các nền tảng tích hợp, chia sẻ và phân tích dữ liệu sẽ được vận hành dựa trên công nghệ dữ liệu lớn, học máy và internet vạn vật.
Công tác chuẩn hóa, làm sạch và nâng cao chất lượng dữ liệu tiếp tục được ưu tiên để bảo đảm thông tin đầy đủ, chính xác, cập nhật thường xuyên, thống nhất và dùng chung trong toàn ngành. Việc hoàn thiện hồ sơ người nộp thuế tạo nền tảng vững chắc cho phương thức quản lý dựa trên dữ liệu và quản lý rủi ro. Đại diện Cục Thuế cho biết định hướng này có ý nghĩa quan trọng khi hoạt động kinh tế ngày càng đa dạng và giao dịch phát sinh trên nhiều nền tảng, kênh phân phối khác nhau. Khi dữ liệu được kết nối, chuẩn hóa và khai thác hiệu quả, cơ quan thuế có thêm cơ sở phân tích toàn diện hoạt động của người nộp thuế để phục vụ công tác quản lý và hoạch định chính sách.
Đáng chú ý, kế hoạch cải cách đặt ra nhiệm vụ xây dựng cơ sở dữ liệu đa chiều đối với doanh nghiệp lớn. Việc tổ chức dữ liệu theo hướng đa chiều và kết hợp thông tin từ nhiều nguồn giúp cơ quan thuế có góc nhìn toàn diện về hoạt động của doanh nghiệp, nâng cao năng lực phân tích, tổng hợp và đánh giá rủi ro. Gắn liền với yêu cầu khai thác và chia sẻ thông tin, ngành Thuế thiết lập nguyên tắc lưu trữ đầy đủ, toàn vẹn dữ liệu phát sinh từ các giao dịch xử lý, đồng thời mọi hoạt động khai thác, trích lọc và tổng hợp dữ liệu phải tuân thủ nghiêm ngặt quy định về phân quyền và bảo mật thông tin.








