Lợi suất trái phiếu tăng cao, giới kinh tế lo lạm phát mất nhiều thời gian hơn để hạ nhiệt

Nợ công kỷ lục, lợi suất trái phiếu tăng cao

Nợ công Mỹ đã tăng lên mức kỷ lục 40.000 tỷ USD trong tuần này, trong khi lợi suất trái phiếu Chính phủ kỳ hạn dài đạt mức cao nhất trong 19 năm.

Trong bối cảnh đó, Chủ tịch Fed Kevin Warsh và Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent, người được Tổng thống Donald Trump bổ nhiệm, đang chịu sức ép ngày càng lớn liên quan đến cách truyền đạt các chính sách kinh tế.

Một số nhà đầu tư cho rằng quyết định bất ngờ của ông Bessent về kế hoạch mua lại trái phiếu Chính phủ trong tuần này đã làm suy giảm độ tin cậy của các thông điệp phát đi từ Bộ Tài chính. Trong khi đó, ông Warsh đã thu hẹp đáng kể hoạt động truyền thông của Fed với giới đầu tư, đồng thời giảm mạnh các tín hiệu từ các quan chức ngân hàng trung ương về định hướng lãi suất.

Ngày 28/8, ông Warsh sẽ lần đầu tiên phát biểu trên cương vị Chủ tịch Fed tại hội nghị Jackson Hole do Fed chi nhánh Kansas City tổ chức. Đây được kỳ vọng là dịp để ông giải thích cơ sở cho cách tiếp cận thận trọng hơn trong hoạt động truyền thông của Fed.

Giới kinh tế lo lạm phát mất nhiều thời gian hơn để hạ nhiệt

Một cuộc khảo sát các nhà kinh tế do Financial Times phối hợp với Trường Kinh doanh Booth thuộc Đại học Chicago thực hiện cho thấy phần lớn người được hỏi ngày càng lo ngại Fed sẽ cần nhiều thời gian hơn để đưa lạm phát trở lại tầm kiểm soát. Một bộ phận cũng bày tỏ quan ngại về cách tiếp cận truyền thông của ông Warsh và ông Bessent.

Gần 60% số người tham gia khảo sát cho rằng Fed sẽ mất nhiều thời gian hơn để đưa lạm phát về mục tiêu 2% so với thời điểm ông Warsh được Thượng viện xác nhận làm Chủ tịch Fed vào giữa tháng 5. Lạm phát đã duy trì trên mục tiêu 2% của Fed trong hơn 5 năm. Trong khi đó, xung đột giữa ở Trung Đông đã đẩy giá xăng và dầu diesel tăng, tạo thêm áp lực lên mặt bằng giá.

Các mức thuế mới nhất của chính quyền Tổng thống Trump đối với Canada, cùng những lời đe dọa nhằm vào các quốc gia mà Washington cho rằng đang hỗ trợ Iran, có thể tiếp tục gia tăng áp lực lạm phát.

“Điều đáng lo ngại là ông Warsh không sẵn sàng đưa ra đánh giá rõ ràng và cởi mở về tình hình hiện tại cũng như triển vọng của nền kinh tế Mỹ”, Christiane Baumeister, Giáo sư tại Đại học Notre Dame, nhận định. Theo Baumeister, cách tiếp cận này tạo ra những đồn đoán không cần thiết, tiềm ẩn nguy cơ ảnh hưởng đến sự ổn định và làm dấy lên quan ngại về uy tín của Fed.

Hơn 60% số nhà kinh tế được khảo sát cho rằng những lo ngại về uy tín của Fed có tác động “rất đáng kể” hoặc “khá đáng kể” đến đà tăng của lợi suất trái phiếu kỳ hạn dài kể từ khi ông Trump đề cử ông Warsh vào cuối tháng 1.

Một đồng USD suy yếu có thể làm gia tăng rủi ro lạm phát thông qua việc khiến giá hàng hóa nhập khẩu tăng lên.

Eric Rosengren, cựu Chủ tịch Fed chi nhánh Boston, cho rằng dù ông Warsh có thể không đưa ra tín hiệu về các quyết định chính sách trong tương lai, ông vẫn cần giải thích rõ những quyết định đang được thực hiện. “Chiến lược truyền thông đang khiến uy tín của Fed suy giảm”, ông Rosengren nói.

Gần 3/4 số người tham gia khảo sát cho rằng việc chuyển từ chiến lược truyền thông cởi mở hơn của những người tiền nhiệm như Jay Powell, Janet Yellen và Ben Bernanke là thay đổi quan trọng nhất mà ông Warsh thực hiện kể từ khi trở thành Chủ tịch Fed vào cuối tháng 5. Dù vậy, 75% số người được hỏi cho biết màn thể hiện tổng thể của ông Warsh kể từ khi nhậm chức vẫn phù hợp với kỳ vọng của họ.

Trước đây, ông Warsh từng cho biết hy vọng việc phá vỡ vòng phản hồi giữa Fed và giới đầu tư sẽ giúp thị trường giảm tập trung vào từng phát biểu của các quan chức, thay vào đó chú trọng hơn đến các dữ liệu kinh tế.

Deborah Lucas, Giáo sư tại Viện Công nghệ Massachusetts (MIT), cho rằng Fed ngày càng can thiệp sâu vào việc điều hành thị trường, gây tổn hại đến khả năng vận hành của thị trường vốn. Theo bà Lucas, ông Warsh sẵn sàng chống lại những nhóm lợi ích muốn duy trì hiện trạng nhằm đảo ngược xu hướng này.

Ở chiều ngược lại, Jon Faust, nghiên cứu viên tại Đại học Johns Hopkins và từng là cố vấn cho cựu Chủ tịch Fed Powell, cho rằng ông Warsh đã xoa dịu những lo ngại về khả năng ông nhượng bộ trước sức ép từ Tổng thống Trump. Ông Trump từ lâu liên tục kêu gọi Fed hạ chi phí vay, bất chấp lạm phát vẫn ở mức cao.

“Ông ấy về cơ bản đã xóa tan những lo ngại rằng mình chỉ là một ‘con rối’, đồng thời không gây ra xáo trộn bên trong Fed”, ông Faust nói. Theo ông, một số kịch bản tồi tệ từng được lo ngại đã được loại bỏ khá rõ ràng.