Đường Quảng Ngãi (QNS) đội vốn dự án điện sinh khối lên gần 1.600 tỷ đồng, gia tăng rủi ro nợ vay

Tăng mạnh đòn bẩy tài chính để bù đắp nguồn vốn thiếu hụt

Hội đồng quản trị Công ty Cổ phần Đường Quảng Ngãi (QNS) đã thông qua việc điều chỉnh tổng mức đầu tư dự án mở rộng nhà máy điện sinh khối An Khê từ mức gần 847 tỷ đồng lên hơn 1.570 tỷ đồng, chưa bao gồm thuế giá trị gia tăng (VAT). Mức tăng thêm gần 728 tỷ đồng tương đương tỷ lệ đội vốn xấp xỉ 86% so với phương án ban đầu. Sự điều chỉnh này xuất phát từ yêu cầu thay đổi công suất thiết kế từ 95MW lên 135MW, thay đổi nguồn gốc thiết bị và nâng cấp hệ thống máy móc hiện hữu để bảo đảm an toàn vận hành, đáp ứng tiêu chuẩn môi trường.

Quá trình triển khai thực tế cũng phát sinh một số chi phí chưa được tính toán đầy đủ trước đó. Phần vốn tăng thêm tập trung chủ yếu vào hạng mục thiết bị, điều chỉnh từ hơn 656 tỷ đồng lên mức 1.200 tỷ đồng và chiếm gần ba phần tư tổng nguồn vốn mới. Yếu tố này cũng kéo theo chi phí lãi vay trong thời gian xây dựng tăng gần gấp đôi, chạm mức hơn 122 tỷ đồng.

Để bù đắp nguồn vốn thiếu hụt, QNS dự kiến huy động hơn 1.230 tỷ đồng từ nguồn vay tín dụng ngân hàng, tăng 692 tỷ đồng so với kế hoạch cũ. Nguồn vốn tự có được doanh nghiệp bố trí ở mức gần 218 tỷ đồng. Cơ cấu tài chính mới cho thấy cứ 100 đồng đầu tư vào nhà máy, công ty phải sử dụng khoảng 78 đồng vốn vay, tăng mạnh so với mức 64 đồng trước khi điều chỉnh. Sự thay đổi này phản ánh mức độ phụ thuộc vào nợ vay ngày càng lớn, làm gia tăng rủi ro tài chính cho doanh nghiệp. Theo tiến độ cập nhật, QNS sẽ hoàn tất thủ tục đầu tư và khởi công dự án trong quý III/2026. Thời gian đưa nhà máy vào vận hành thương mại được chốt trong quý IV/2027. Doanh nghiệp lý giải việc chuẩn bị kéo dài hơn dự kiến do phải thay đổi thiết bị và hoàn thiện các thủ tục chuyên ngành điện phức tạp.

Kế hoạch kinh doanh đi lùi giữa áp lực tồn kho

Nhà máy điện sinh khối An Khê đóng vai trò quan trọng trong chuỗi sản xuất mía đường khép kín của QNS tại Gia Lai. Toàn bộ bã mía sau quá trình ép đường được tận dụng làm nhiên liệu tạo hơi phát điện phục vụ trực tiếp cho dây chuyền chế biến, phần điện năng dư thừa sẽ được hòa lưới quốc gia. Cùng với việc nâng cấp nhà máy điện, doanh nghiệp đang mở rộng nhà máy đường lên công suất 25.000 tấn mía mỗi ngày và chuẩn bị đầu tư dự án ethanol để tối ưu hóa nguồn nguyên liệu mật rỉ.

Dù tích cực mở rộng quy mô sản xuất, QNS lại đưa ra kế hoạch kinh doanh năm 2026 khá thận trọng với tổng doanh thu dự kiến 10.500 tỷ đồng, giảm 5% so với năm trước. Mục tiêu lợi nhuận sau thuế được thiết lập ở mức hơn 1.510 tỷ đồng, giảm 21%. Các chỉ tiêu này phản ánh những khó khăn hiện hữu khi giá đường trên thị trường có xu hướng đi xuống, lượng hàng tồn kho duy trì ở mức cao và sức mua phục hồi chậm, đè nặng lên hiệu quả kinh doanh cốt lõi của công ty trong khi nguồn lực vẫn phải phân bổ cho các dự án mở rộng.