Đề xuất mới về quyền sở hữu nhà ở của người nước ngoài tại Việt Nam
Trong dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) mới nhất, Bộ Xây dựng đề xuất điều chỉnh quy định về quyền sở hữu nhà ở của tổ chức, cá nhân nước ngoài tại Việt Nam, trong đó bỏ giới hạn sở hữu nhà ở riêng lẻ trong dự án và bổ sung cơ chế xử lý nhà ở khi hết thời hạn sở hữu.
Người nước ngoài được nhận tặng cho, thừa kế nhà thương mại
Theo dự thảo, cá nhân nước ngoài được sở hữu nhà ở thương mại trong các dự án không thuộc khu vực cần bảo đảm quốc phòng, an ninh thông qua hình thức nhận tặng cho, thừa kế.
Đối với căn hộ chung cư, tổ chức, cá nhân nước ngoài được mua, thuê mua nhà ở từ chủ đầu tư theo quy định. Về số lượng, dự thảo quy định tổ chức, cá nhân nước ngoài chỉ được mua, thuê mua, nhận tặng cho, thừa kế và sở hữu không quá 30% tổng số căn hộ trong một tòa nhà chung cư.
Quy định này tiếp tục đặt giới hạn đối với tỷ lệ sở hữu căn hộ của người nước ngoài trong từng tòa nhà, nhằm kiểm soát tỷ lệ sở hữu trong các dự án nhà ở thương mại.
Bỏ giới hạn 250 căn biệt thự, liền kề
Một thay đổi đáng chú ý so với Luật Nhà ở 2023 là dự thảo mới bỏ quy định tổ chức, cá nhân nước ngoài được sở hữu không quá 250 căn nhà biệt thự, nhà ở liền kề tại khu vực có quy mô dân số tương đương một phường.
Theo cơ quan soạn thảo, việc bỏ quy định về sở hữu nhà ở riêng lẻ trong dự án của tổ chức, cá nhân nước ngoài nhằm thể chế quan điểm tại Nghị quyết 21 của Ban Chấp hành Trung ương, đồng thời bảo đảm thống nhất với Luật Đất đai. Nghị quyết 21 nêu quan điểm không cho phép người nước ngoài nhận chuyển nhượng, chuyển nhượng quyền sử dụng đất dưới mọi hình thức, ngoại trừ trường hợp người gốc Việt Nam định cư ở nước ngoài.
Do đó, dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) được xây dựng theo hướng điều chỉnh quy định về sở hữu nhà ở của tổ chức, cá nhân nước ngoài để phù hợp với các quy định liên quan đến đất đai.
Bổ sung cách xử lý nhà sau khi hết hạn sở hữu
Về thời hạn, dự thảo vẫn giữ quy định tổ chức, cá nhân nước ngoài được sở hữu nhà ở trong thời hạn không quá 50 năm và có thể được gia hạn một lần với thời hạn tối đa 50 năm nếu có nhu cầu. Tuy nhiên, dự thảo mới bổ sung cơ chế xử lý đối với nhà ở sau khi hết thời hạn sở hữu.
Theo đó, đối với tổ chức nước ngoài, chủ sở hữu có thể trực tiếp hoặc ủy quyền cho tổ chức, cá nhân khác thực hiện quyền tặng cho hoặc bán nhà ở. Đối với cá nhân nước ngoài, ngoài quyền tặng cho và bán nhà, dự thảo còn cho phép ủy quyền thực hiện việc thừa kế.
Trường hợp không thực hiện các quyền này, sau khi hết thời hạn sở hữu, căn nhà sẽ bị Nhà nước thu hồi và tổ chức bán đấu giá theo quy định. Quy định mới nhằm xác lập cơ chế xử lý đối với tài sản khi thời hạn sở hữu của tổ chức, cá nhân nước ngoài kết thúc, thay vì chỉ quy định về thời hạn sở hữu như trước.
Hơn 6.100 căn nhà thuộc sở hữu của người nước ngoài
Theo báo cáo của Bộ Xây dựng, lũy kế đến nay, tổ chức, cá nhân nước ngoài đã mua và sở hữu khoảng 6.188 căn nhà ở tại Việt Nam và đã được cấp Giấy chứng nhận. Riêng từ ngày 1/8/2024, thời điểm Luật Nhà ở 2023 có hiệu lực, số lượng nhà ở tổ chức, cá nhân nước ngoài mua và sở hữu là 1.519 căn chung cư.
Dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) dự kiến được trình Quốc hội xem xét, thông qua tại kỳ họp cuối năm nay. Nếu được thông qua, các quy định mới sẽ tạo khuôn khổ pháp lý cho việc sở hữu, quản lý và xử lý nhà ở của tổ chức, cá nhân nước ngoài tại Việt Nam.
