Đề xuất giảm thuế xuất khẩu về 0%: Đạm Cà Mau (DCM) và Đạm Phú Mỹ (DPM) rộng cửa tiết kiệm hàng trăm tỷ đồng

Đề xuất đưa thuế xuất khẩu về 0% và tác động phân hóa tới toàn ngành

Bộ Tài chính đang lấy ý kiến về việc điều chỉnh thuế xuất khẩu đối với các mặt hàng urê, supe lân và kali sulphat từ mức 5% hiện nay xuống 0%. Đánh giá về chính sách này, Công ty Cổ phần Chứng khoán MB (MBS) cho biết quy trình ban hành pháp luật vẫn đang được hoàn tất và thời điểm có hiệu lực chính thức chưa được xác định. Do đó, các nhà đầu tư chưa nên phản ánh toàn bộ lợi ích tiềm năng vào các dự phóng kết quả kinh doanh của doanh nghiệp.

Việc điều chỉnh thuế suất nếu được thông qua sẽ trực tiếp giúp các công ty phân bón cải thiện giá bán ròng và nâng cao năng lực cạnh tranh về giá trên thị trường quốc tế. Sự thay đổi này sẽ hỗ trợ tích cực cho biên lợi nhuận và gia tăng sản lượng xuất khẩu. Cùng với đó, điều kiện thương mại quốc tế thuận lợi hơn sẽ tạo dư địa để các nhà máy hấp thụ phần công suất urê dư thừa so với nhu cầu tiêu thụ trong nước, giúp giải tỏa áp lực hàng tồn kho nội địa.

Tuy nhiên, mức độ tác động của chính sách sẽ tạo ra sự phân hóa rõ rệt giữa các nhóm doanh nghiệp đang niêm yết. Những đơn vị duy trì tỷ trọng xuất khẩu urê lớn sẽ đón nhận cú hích trực tiếp. Ở chiều ngược lại, các doanh nghiệp tập trung sản xuất phân bón tổng hợp NPK có khả năng phải đối mặt với áp lực chi phí tăng cao khi nguồn cung urê trong nước chuyển hướng sang xuất khẩu khiến giá nguyên liệu đầu vào leo thang.

Đạm Cà Mau (DCM) và Đạm Phú Mỹ (DPM) hưởng lợi lớn, Bình Điền (BFC) đối mặt rủi ro chi phí

Đi sâu vào từng doanh nghiệp, Công ty Cổ phần Phân bón Dầu khí Cà Mau (Đạm Cà Mau, mã chứng khoán DCM) được xác định là đơn vị hưởng lợi lớn nhất. Tổ chức phân tích ước tính Đạm Cà Mau có thể tiết kiệm khoảng 203 tỷ đồng mỗi năm, tương đương 9,2% lợi nhuận trước thuế của năm 2025. Tỷ trọng xuất khẩu urê của doanh nghiệp này đạt khoảng 59,7% tổng sản lượng bán ra trong 8 tháng đầu năm 2026, cho thấy độ nhạy rất cao với các thay đổi về thuế quan. Dù vậy, rủi ro đi kèm có thể xuất hiện nếu giá urê trên thị trường quốc tế suy giảm hoặc công ty phải san sẻ lợi ích thuế cho khách hàng thông qua các thỏa thuận thương mại giảm giá bán.

Đứng thứ hai về mức độ hưởng lợi là Tổng Công ty Phân bón và Hóa chất Dầu khí (Đạm Phú Mỹ, mã chứng khoán DPM). Số tiền tiết kiệm từ chính sách thuế của đơn vị này ước tính khoảng 93 tỷ đồng mỗi năm, tương đương 6,9% lợi nhuận trước thuế của năm 2025. Trong nửa đầu năm 2026, tỷ trọng xuất khẩu urê của Đạm Phú Mỹ đã nâng lên khoảng 36% tổng lượng bán ra. Mức độ hưởng lợi thực tế của doanh nghiệp vẫn cần được đánh giá trong tương quan với biến động giá khí đầu vào và hiệu quả từ các mảng kinh doanh phụ trợ.

Đối với Công ty Cổ phần Supe Phốt phát và Hóa chất Lâm Thao (mã chứng khoán LAS), tác động được đánh giá theo chiều hướng tích cực nhưng quy mô khá hạn chế. Dù sở hữu dây chuyền sản xuất kali sulphat công suất 20.000 tấn mỗi năm và mảng supe lân thuộc diện giảm thuế, quy mô xuất khẩu hiện tại của công ty chưa đủ lớn để tạo ra sức bật đáng kể lên lợi nhuận hợp nhất. Tương tự, Công ty Cổ phần DAP số 2 Vinachem (mã chứng khoán DDV) không nhận được lợi ích trực tiếp do sản phẩm chủ lực là DAP không nằm trong danh mục đề xuất.

Ở diễn biến trái chiều, Công ty Cổ phần Phân bón Bình Điền (mã chứng khoán BFC) có nguy cơ chịu tác động bất lợi. Hoạt động kinh doanh cốt lõi của doanh nghiệp tập trung vào phân bón NPK. Nếu làn sóng xuất khẩu urê gia tăng làm đẩy giá nguyên liệu trong nước đi lên, đơn vị này sẽ phải chịu áp lực nặng nề lên giá vốn và làm xói mòn biên lợi nhuận gộp. Mức độ thiệt hại cuối cùng sẽ phụ thuộc hoàn toàn vào khả năng chuyển tiếp phần chi phí gia tăng này vào giá bán thành phẩm cho người nông dân.