Cấn trừ nợ bằng bất động sản, Thương mại SMC (SMC) bị kiểm toán nghi ngờ khả năng hoạt động liên tục
Công ty Cổ phần Đầu tư Thương mại SMC vừa ghi nhận mức lợi nhuận dương trong nửa đầu năm 2026 nhờ hoạt động thanh lý tài sản. Đơn vị kiểm toán lập tức đưa ra cảnh báo về khả năng hoạt động liên tục khi nợ ngắn hạn vượt xa tài sản ngắn hạn, buộc doanh nghiệp phải xoay xở cấn trừ hàng trăm tỷ đồng công nợ sang các dự án bất động sản.
Cấu trúc nợ vay mất cân đối và cảnh báo từ đơn vị kiểm toán
Báo cáo tài chính bán niên năm 2026 của Công ty Cổ phần Đầu tư Thương mại SMC (Mã chứng khoán: SMC) do Công ty TNHH Kiểm toán và Dịch vụ Tin học Moore AISC thực hiện đã đưa ra những lưu ý đặc biệt về sức khỏe tài chính của doanh nghiệp. Đơn vị kiểm toán nhấn mạnh tình trạng mất cân đối nguồn vốn nghiêm trọng khi nợ ngắn hạn đạt mức 2.509,28 tỷ đồng, vượt quá tài sản ngắn hạn (1.491,62 tỷ đồng) một khoản lên tới 1.017,7 tỷ đồng. Việc sử dụng nguồn vốn ngắn hạn để tài trợ cho các tài sản dài hạn tạo ra rủi ro thanh khoản rất lớn. Tổ chức kiểm toán khẳng định điều kiện này tạo ra sự không chắc chắn trọng yếu, dẫn đến nghi ngờ đáng kể về khả năng hoạt động liên tục của công ty.
Áp lực tài chính thể hiện rõ trên bảng cân đối kế toán khi tiền mặt của doanh nghiệp tại ngày 30/06/2026 chỉ còn vỏn vẹn 65,7 tỷ đồng. Tổng dư nợ vay tài chính ngắn hạn và dài hạn lên tới 1.301,7 tỷ đồng, tương đương 123,7% tổng vốn chủ sở hữu. Các chủ nợ lớn nhất của công ty hiện bao gồm Ngân hàng TMCP Công thương Việt Nam với dư nợ 499,97 tỷ đồng, Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam với 314,2 tỷ đồng và Ngân hàng TMCP Hàng hải Việt Nam với 210,2 tỷ đồng.
Về hoạt động kinh doanh cốt lõi, sáu tháng đầu năm 2026, doanh thu của công ty sụt giảm 37,2% xuống mức 2.386,23 tỷ đồng. Mức lợi nhuận gộp 61,34 tỷ đồng hoàn toàn không đủ bù đắp tổng chi phí tài chính, bán hàng và quản lý doanh nghiệp lên tới 82,38 tỷ đồng. Doanh nghiệp báo lãi sau thuế 45,06 tỷ đồng hoàn toàn nhờ vào khoản thu nhập khác trị giá 67,53 tỷ đồng phát sinh từ việc thanh lý, nhượng bán tài sản cố định.
Hoán đổi công nợ sang bất động sản và sự lao dốc của cổ phiếu
Để giải quyết áp lực dòng tiền, công ty buộc phải thực hiện các biện pháp tái cấu trúc nợ và hoán đổi tài sản. Đơn vị kiểm toán cho biết vào ngày 10/07/2026, ban điều hành đã ký kết thỏa thuận cấn trừ nghĩa vụ thanh toán với các công ty thành viên thuộc hệ sinh thái Novaland. Doanh nghiệp ghi nhận 115,1 tỷ đồng chi phí xây dựng cơ bản dở dang liên quan đến việc mua bất động sản tại dự án NovaWorld Hồ Tràm. Cùng với đó, 235,6 tỷ đồng được ghi nhận từ các dự án khác qua hợp đồng với Công ty TNHH Thành phố Aqua, Công ty TNHH Bất động sản Đà Lạt Valley và Công ty Cổ phần Địa ốc Ngân Hiệp.
Bên cạnh việc cấn trừ bất động sản, ban lãnh đạo đang lấy ý kiến cổ đông về phương án phát hành cổ phiếu để hoán đổi 272 tỷ đồng nợ vay và trái phiếu. Mức giá phát hành dự kiến không thấp hơn giá trị sổ sách (đạt 14.551 đồng/cổ phiếu), cao hơn khoảng 46,5% so với thị giá hiện tại. Khó khăn bủa vây khiến công ty cũng phải xin ý kiến hủy bỏ kế hoạch phát hành hơn 3,68 triệu cổ phiếu ESOP với giá 10.000 đồng/cổ phiếu đã được thông qua hồi đầu năm.
Kết quả kinh doanh cốt lõi suy yếu và rủi ro thanh khoản đã phản ánh trực tiếp lên diễn biến giao dịch của mã chứng khoán SMC. Cổ phiếu này liên tục lao dốc từ vùng giá trên 14.000 đồng xuống quanh mức 9.930 - 10.300 đồng/cổ phiếu, đánh mất khoảng 30% giá trị và giao dịch hoàn toàn dưới đường trung bình động 200 ngày (MA200). Ngay giai đoạn thị giá dò đáy, Tổng Giám đốc Nguyễn Quang Trung đã đăng ký bán ra 4,9 triệu cổ phiếu, dự kiến hạ tỷ lệ sở hữu tại doanh nghiệp từ 5,9 triệu xuống chỉ còn 1 triệu đơn vị.
